Przy umowie o dzieło wykonawca co do zasady otrzymuje od płatnika PIT-11, a następnie wykazuje dane z tego formularza w rocznym zeznaniu PIT-37. Jeżeli ma także przychody rozliczane samodzielnie, właściwy może być PIT-36. PIT-11 nie jest deklaracją podatkową, lecz informacją, na podstawie której składa się zeznanie roczne.
Umowa o dzieło – jaki PIT otrzymuje wykonawca?
To płatnik, czyli podmiot wypłacający wynagrodzenie, oblicza i pobiera zaliczkę na podatek dochodowy. Wykonawca nie składa osobnego formularza PIT przy każdej wypłacie ani w trakcie roku. Po zakończeniu roku otrzymuje informację PIT-11, o ile dana umowa jest rozliczana na zasadach ogólnych.
Dane z PIT-11 przenosi się do rocznego zeznania podatkowego. Najczęściej będzie to PIT-37, gdy wszystkie przychody były rozliczane przez płatników. Formularz PIT-36 stosuje się wtedy, gdy podatnik ma również dochody, od których samodzielnie obliczał zaliczki, na przykład z działalności gospodarczej.
Próg 200 zł a PIT-11
Wartość wynagrodzenia brutto z pojedynczej umowy wpływa na sposób poboru podatku i obowiązek sporządzenia PIT-11. Przy umowach, których należność określona w umowie nie przekracza 200 zł, płatnik może zastosować podatek zryczałtowany. Nie pomniejsza wtedy przychodu o koszty uzyskania przychodu, a tej kwoty nie wykazuje w PIT-11.
Przy wynagrodzeniu przekraczającym 200 zł podatek pobiera się na zasadach ogólnych. Płatnik wystawia PIT-11 i wykazuje w nim przychód, koszty uzyskania przychodu oraz pobraną zaliczkę.
| Wartość umowy brutto | Sposób opodatkowania | PIT-11 | Koszty uzyskania przychodu |
|---|---|---|---|
| Do 200 zł | Zryczałtowany podatek 12% | Nie | Nie stosuje się |
| Powyżej 200 zł | Zasady ogólne, według skali podatkowej | Tak | Zwykle 20% lub 50% w przypadku praw autorskich |
Stawka 12% przy podatku zryczałtowanym dotyczy aktualnych zasad opodatkowania przychodów objętych tym rozwiązaniem. Przy zasadach ogólnych podatek jest rozliczany według skali podatkowej. Ostateczna kwota podatku zależy między innymi od wszystkich dochodów podatnika w danym roku, zastosowanych ulg oraz kwoty wolnej.
Jak rozliczyć PIT-11 z umowy o dzieło?
Roczne rozliczenie wygląda następująco:
- Odbierz PIT-11 od płatnika i sprawdź dane identyfikacyjne, przychód, koszty oraz pobraną zaliczkę.
- Wybierz PIT-37, jeżeli przychody były rozliczane przez płatników, albo PIT-36, jeżeli masz także dochody wymagające samodzielnego rozliczenia.
- Przenieś dane z PIT-11 do właściwych rubryk zeznania. Jeśli otrzymałeś kilka formularzy, uwzględnij je wszystkie w jednym zeznaniu.
- Dodaj przysługujące ulgi, odliczenia lub preferencję wspólnego rozliczenia, jeżeli spełniasz warunki.
- Wyślij zeznanie elektronicznie, na przykład przez usługę Twój e-PIT lub e-Deklaracje, i zachowaj Urzędowe Poświadczenie Odbioru.
Jeżeli dane w PIT-11 są błędne, należy zgłosić to płatnikowi i poprosić o wystawienie korekty. Nie należy bezrefleksyjnie przepisywać nieprawidłowych kwot do zeznania rocznego.
Koszty uzyskania przychodu przy umowie o dzieło
Przy opodatkowaniu na zasadach ogólnych standardowe koszty uzyskania przychodu wynoszą 20%. Oznacza to, że podatek jest obliczany od przychodu pomniejszonego o te koszty.
W określonych przypadkach można zastosować 50% kosztów. Dotyczy to wynagrodzenia związanego z korzystaniem lub rozporządzaniem prawami autorskimi, jeżeli charakter dzieła i zapisy umowy rzeczywiście uzasadniają takie rozliczenie. Samo wpisanie w umowie określenia „prawa autorskie” nie wystarcza, gdy wykonane dzieło nie ma twórczego i indywidualnego charakteru.
Przy podatku zryczałtowanym od umowy do 200 zł kosztów uzyskania przychodu się nie stosuje. Podatek pobiera się od całej kwoty brutto.
Kiedy zasady są inne?
Najważniejszy wyjątek dotyczy sytuacji, w której umowę o dzieło zawiera się z własnym pracownikiem, czyli osobą pozostającą z tym samym podmiotem w stosunku pracy. W takim przypadku wynagrodzenie z dzieła traktuje się na potrzeby ubezpieczeń jako przychód ze stosunku pracy. Umowa podlega więc oskładkowaniu razem z wynagrodzeniem pracowniczym.
Umowa o dzieło z własnym pracownikiem nie jest pod względem ZUS traktowana tak samo jak typowa umowa o dzieło zawarta z osobą z zewnątrz.
Co do zasady zwykła umowa o dzieło nie powoduje obowiązku opłacania składek społecznych ani zdrowotnej. Nie zmienia to zasad podatkowych, ponieważ wynagrodzenie nadal może podlegać PIT. Zgłoszenia umowy do ZUS na formularzu RUD nie należy mylić z wystawieniem PIT-11, ponieważ są to odrębne obowiązki.
Trzeba też sprawdzić, czy umowa faktycznie ma charakter umowy o dzieło. Jeżeli w praktyce chodzi o wykonywanie powtarzalnych czynności, pod kierownictwem i w miejscu oraz czasie wyznaczonym przez zlecającego, sama nazwa umowy może nie przesądzać o jej kwalifikacji. Wątpliwości w tym zakresie mogą wpływać zarówno na podatek, jak i na składki.
Najkrócej: przy umowie o dzieło powyżej 200 zł płatnik wystawia PIT-11, a wykonawca rozlicza go w PIT-37 lub PIT-36. Przy umowie do 200 zł stosuje się podatek zryczałtowany i co do zasady nie otrzymuje się PIT-11.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady podatkowej ani prawnej. W przypadku umowy z własnym pracownikiem, praw autorskich lub wątpliwości co do rodzaju umowy warto skonsultować rozliczenie z księgowym lub doradcą podatkowym.
